Written by • 2:22 pm• Usługi • Views: 1

Pozwolenie na budowę, zgłoszenie czy bez formalności – jak sprawdzić właściwą procedurę?

butikowakancelarianieruchomosci

Remont, budowa garażu, postawienie wiaty, wykonanie basenu albo przebudowa istniejącego budynku mogą podlegać zupełnie różnym procedurom. Czasem potrzebne jest pozwolenie na budowę, czasem wystarczy zgłoszenie, a w określonych przypadkach inwestor może rozpocząć prace bez jednej i drugiej formalności.

Największym błędem jest kierowanie się prostą zasadą zasłyszaną od wykonawcy lub właściciela podobnej nieruchomości. O wymaganej procedurze decydują bowiem nie tylko rodzaj robót, ale również parametry obiektu, jego lokalizacja, sposób użytkowania, status zabytkowy czy wpływ przedsięwzięcia na środowisko.

Zasadą jest pozwolenie, a uproszczenia są wyjątkami

Art. 28 Prawa budowlanego przyjmuje zasadę, zgodnie z którą roboty budowlane można rozpocząć na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Kolejne przepisy, przede wszystkim art. 29, wskazują natomiast katalog inwestycji zwolnionych z tego obowiązku.

W praktyce powstają więc trzy podstawowe grupy:

  • roboty wymagające pozwolenia na budowę,
  • roboty niewymagające pozwolenia, ale wymagające zgłoszenia,
  • roboty niewymagające ani pozwolenia, ani zgłoszenia.

Zakwalifikowanie inwestycji do jednej z nich powinno nastąpić jeszcze przed rozpoczęciem prac. Rozpoczęcie robót w błędnym trybie może bowiem uruchomić postępowanie przed nadzorem budowlanym.

Mały obiekt nie zawsze oznacza brak formalności

Dobrym przykładem są obiekty powstające przy domach. Aktualne przepisy pozwalają wznieść bez pozwolenia na budowę, ale po dokonaniu zgłoszenia, wolno stojący parterowy budynek gospodarczy, garaż lub wiatę o powierzchni zabudowy do 35 m². Obowiązuje przy tym limit – łącznie nie więcej niż dwa takie obiekty na każde 500 m² powierzchni działki.

Zupełnie inaczej wygląda sytuacja w przypadku określonych basenów. Basen lub oczko wodne o powierzchni nieprzekraczającej 50 m² przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym lub budynku rekreacji indywidualnej może należeć do kategorii inwestycji niewymagających ani pozwolenia, ani zgłoszenia.

Przykład Podstawowy tryb wynikający z art. 29
Wolno stojący garaż do 35 m² spełniający ustawowe warunki Zgłoszenie
Wiata do 35 m² spełniająca ustawowe limity Zgłoszenie
Ogrodzenie wyższe niż 2,20 m Zgłoszenie
Ogrodzenie nieprzekraczające 2,20 m Co do zasady bez pozwolenia i zgłoszenia
Basen do 50 m² przy domu jednorodzinnym Co do zasady bez pozwolenia i zgłoszenia

Tabela pokazuje, dlaczego sam argument „to tylko niewielki obiekt” nie rozstrzyga sprawy. Kilkadziesiąt centymetrów wysokości ogrodzenia albo przekroczenie ustawowego limitu powierzchni może zmienić właściwą procedurę.

butikowakancelarianieruchomosci

Jak działa zgłoszenie robót?

Zgłoszenia należy dokonać przed planowanym rozpoczęciem robót. Trzeba określić w nim m.in. rodzaj, zakres, miejsce i sposób wykonywania prac oraz planowany termin ich rozpoczęcia. W zależności od inwestycji konieczne są również odpowiednie załączniki.

W typowej procedurze organ administracji architektoniczno-budowlanej ma 21 dni od doręczenia zgłoszenia na wniesienie sprzeciwu. Jeżeli sprzeciwu nie wniesie, można rozpocząć roboty. Organ może też wcześniej wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu, co pozwala rozpocząć prace przed upływem pełnych 21 dni.

Warto pamiętać także o terminie późniejszym. Jeżeli inwestor nie rozpocznie robót przed upływem 3 lat od terminu wskazanego w zgłoszeniu, konieczne będzie dokonanie nowego zgłoszenia.

Przykład: inwestor chce przebudować lokal przed otwarciem firmy

Przedsiębiorca kupuje lokal i planuje przesunąć ściany, zmienić instalacje oraz dostosować wnętrze do nowej działalności. Wykonawca zapewnia, że „to tylko remont”, więc formalności nie będą potrzebne.

Takie stwierdzenie może być zbyt daleko idące. Prawo budowlane rozróżnia remont i przebudowę, a w zależności od zakresu prac, rodzaju obiektu i ingerencji w jego elementy konstrukcyjne zastosowanie mogą znaleźć różne regulacje. Dodatkowo planowana działalność może wiązać się ze zmianą sposobu użytkowania obiektu, która jest odrębną procedurą.

Jeżeli kwalifikacja robót nie jest jednoznaczna, prawnik zajmujący się prawem budowlanym może pomóc zestawić planowany zakres prac z aktualnymi przepisami, dokumentacją obiektu oraz decyzjami dotyczącymi nieruchomości.

Zabytek może całkowicie zmienić zasady

Przy kwalifikowaniu robót trzeba uważać na wyjątki. Prawo budowlane przewiduje, że roboty, które w zwykłym obiekcie korzystałyby ze zwolnienia, mogą wymagać pozwolenia, jeżeli są wykonywane przy obiekcie wpisanym do rejestru zabytków. Roboty prowadzone na obszarze wpisanym do rejestru zabytków mogą natomiast wymagać zgłoszenia oraz odpowiednich dokumentów konserwatorskich.

Podobny mechanizm występuje w przypadku niektórych przedsięwzięć wymagających przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko lub oceny oddziaływania na obszar Natura 2000. Zwolnienie przewidziane w art. 29 nie zawsze będzie wtedy oznaczało możliwość realizacji inwestycji bez pozwolenia.

butikowakancelarianieruchomosci

Nie wystarczy sprawdzić tylko nazwy inwestycji

Przed rozpoczęciem prac najlepiej odpowiedzieć kolejno na kilka pytań:

  • jak Prawo budowlane kwalifikuje planowany obiekt lub roboty,
  • jakie są jego powierzchnia, wysokość i pozostałe parametry,
  • czy ingerencja obejmuje elementy konstrukcyjne,
  • czy nieruchomość lub teren podlegają ochronie konserwatorskiej,
  • czy inwestycja może wymagać dodatkowych decyzji środowiskowych,
  • czy planowane użytkowanie obiektu pozostaje zgodne z dokumentacją i przepisami planistycznymi.

Dopiero po zestawieniu tych informacji można bezpiecznie odpowiedzieć, czy potrzebne jest pozwolenie, zgłoszenie czy żadna z tych procedur. W prawie budowlanym często nie decyduje bowiem sama nazwa inwestycji, ale jej konkretne parametry i otoczenie prawne.

Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Ocena konkretnej sprawy może zależeć od jej indywidualnych okoliczności oraz aktualnego stanu prawnego.

Visited 1 times, 1 visit(s) today
↑
Close